محسن طاهرمیرزایی سمیه متقی کمیسیون آموزشی فارغ‌التحصیلان پزشکی خارجی در ایالات متحده آمریکا از تعلیق تاییدیه مدارک دانش‌آموخته‌های رشته‌های پزشکی ایرانی به دلیل تحریم ایران خبر داد. کمیسیون آموزشی فارغ‌التحصیلان پزشکی خارجی ECFMG در آمریکا اعلام کرد که به‌علت تحریم‌های ایران، امکان ارتباط مستقیم با موسسات ایرانی جهت تایید مدارک تحصیلی پزشکان ایرانی وجود ندارد. در نتیجه مدارک پزشکان بررسی نمی‌شود. گفتنی است آمریکا به‌دلیل تحریم‌های ایران محدودیت‌هایی را برای ارتباط با موسسات ایرانی وضع کرده است، اما تا پیش از این ECFMG به‌طور مستقیم مسئولیت تایید مدارک تحصیلی موسسات و فارغ‌التحصیلان ایرانی را برعهده داشت. در حقیقت این تعلیق بدان معنا است که امکان تایید مدرک تحصیلی پزشکان ایرانی برای شروع دوره تخصص در ایالات متحده وجود نداشته و همینطور افرادی که در حال حاضر به‌عنوان دستیار پژوهشی در آمریکا مشغول به کار یا تحصیل هستند نیز با مشکل مواجه خواهند شد. این موضوع در حالی است که ECFMG اعلام کرده به‌دنبال راه‌حلی جایگزین است. این کمیسیون دلیل توقف این روند را محدودیت‌هایی اعلام کرده که دفتر کنترل دارایی‌های خارجی در وزارت دارایی آمریکا در ارتباط با با تحریم‌های ایران وضع کرده است. اطلاعیه‌ای که روز جمعه 29 مه (8 خرداد) در این سایت منتشر شد می‌گوید: «این کمیسیون در حال «شفاف‌سازی محدوده مجاز برای ارتباط با نهادهای صدور مدارک و مجوزهای آموزشی، درمانی و پزشکی در ایران» با هدف تایید مدارک صادر شده توسط این نهادها است. بر اساس اعلام کمیسیون آموزشی فارغ‌التحصیلان پزشکی خارجی در آمریکا در طی این دوره «شفاف‌سازی» درخواست‌های مربوط به تایید مدارک پزشکی صادره در ایران بررسی نخواهد شد. تصمیم جدید کمیسیون آموزشی فارغ‌التحصیلان پزشکی خارجی آمریکا (ECFMG) برای تحریم و نپذیرفتن مدرک پزشکی پزشکان ایرانی در زمانی اتفاق می‌افتد که پس از توافق ژنو بین ایران و غرب قرار بود با تفاهم انجام‌ شده، تحریم‌ها گسترش پیدا نکند.» هرگونه توضیح، بارکاری به‌ دنبال خواهد داشت معاون آموزشی وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در گفتگو با خبرنگار سپید ضمن تأیید این خبر، گفت: «ما نیز این خبر را در برخی سایت‌ها مشاهده کرده‌ و در جریان کامل آن هستیم. لذا هم‌اکنون به بررسی صحت و سقم موضوع مشغولیم.» باقر لاریجانی ادامه داد:‌ «خود متولیان این تصمیم نیز اعلام کرده‌اند که درحال بازبینی این موضوع هستند. به همین دلیل هرگونه توضیح اضافی در این شرایط، بار کاری به دنبال خواهد داشت.» وی با بیان اینکه اکنون زود است که در مورد عواقب چنین تصمیمی صحبت شود، خاطرنشان کرد: «ما در حال بررسی هستیم تا موضوع روشن شود و جزئیات آن، پس از انجام کار کارشناسی که یک یا 2 روز است، اعلام می‌شود.» رئیس دانشگاه علوم پزشکی سبزوار نیز در گفتگو با خبرنگار سپید با بیان اینکه این موضوع یک تصمیم کاملا سیاسی است، آن‌را در مجموع به‌نفع کشور دانست و گفت: «از این پس دیگر پزشکان ما از کشور خارج نشده و در داخل به ارائه خدمت مشغول می‌شوند.» علیرضا مسلم ضمن اشاره به پیشرفت‌های امروز دنیا در زمینه وسایل ارتباط جمعی از قبیل اینترنت و انواع ارتباطات، تصریح کرد: «به مدد این تکنولوژی‌ها هیچ‌گاه از قافله دانش عقب نمی‌مانیم. اما تنها آسیبی که این تصمیم می‌تواند درپی داشته باشد، فرصت‌های مطالعاتی دانشجویان است.» وی اضافه کرد: «این دوره‌های 3 ماهه و 6 ماهه که در قانون نیز به آن تصریح شده است، باعث می‌شود پزشکان با مسائل جدید و به‌روز آشنا شوند. لذا تنها نقطه آسیب این تصمیم در اینجا قرار دارد.» علوم پزشکی ما هیچ‌چیز از آمریکا کم ندارد مسلم با تاکیدبر اینکه علوم پزشکی ما هیچ‌چیز از کشور آمریکا کم ندارد، خاطرنشان کرد: «شاید توان رقابت با کشورهای توسعه‌یافته در زمینه برخی تجهیزات با تکنولوژی بالا را نداشته باشیم، اما به‌لحاظ علمی دانشجویان ما بار علمی بسیار بالایی دارند.» وی با بیان اینکه اگر خوش‌بینانه به این تصمیم نگاه کنیم، بیشتر برای ما یک فرصت خواهد بود تا تهدید، تصریح کرد: «در بعضی موارد، اقدام به مهاجرت پزشکان مسائل علمی نیست. بلکه برخی مسائل جانبی است که یک پزشک را وادار می‌کند که از مملکت خود دور باشد. اگر این روند طولانی شده و قابل بررسی نباشد، منجربه این می‌شود که پزشک در کشور باقی بماند و خدمت‌رسانی خوبی انجام دهد.» رئیس دانشگاه علوم پزشکی سبزوار ادامه داد: «یکی از مشکلات ما درحال حاضر این است که خیلی از سازوکارهای ما منطقی نیست. یکی از این سازوکارهای غیرمنطقی نحوه ارتقای اعضای هیات‌علمی است. دانشجویان تحصیلات تکمیلی که قصد دفاع دارند، حتما باید 2 تا 3 مقاله ISI داشته باشند که این مقالات نیز بیشتر مربوط به کشورهای غربی است.» وی با اشاره به اینکه کار اصلی در این زمینه توسط دانشجویان ما انجام می شود، اما در نهایت کشورهای غربی از پژوهش‌های ما استفاده می‌برند، تاکید کرد: «مقام معظم رهبری نیز بارها در فرمایشات خود اشاره کرده اند که 90 درصد از علم ما را کشورهای غربی مورد استفاده قرار می‌دهند.» مسلم در پایان تصریح کرد:‌ «شاید این تصمیم باعث شود که ما به خود بیاییم و به جبران این تصمیم، مجلات ISI خود را تقویت کنیم. تحقیقات، پروپوزال و پژوهش را در مجلات خود به چاپ برسانیم تا مجلات خودمان از علم و تحقیقات دانشجویان خودی نتیجه و بهره لازم را بگیرند.» ما نیازی به پذیرش آن‌ها نداریم با انتشار این خبر، نمایندگان مجلس نیز واکنش‌های گوناگونی به موضوع داشتند و قاطبه آنها از نگاه سیاسی حاکم شده بر فضای علمی این کشورانتقاد کردند. مسعود پزشکیان،وزیر اسبق بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و عضو کمیسیون بهداشت مجلس در مورد اینکه دور جدیدی از تحریم‌ها این بار در حوزه آموزشی به وقوع می‌پیوندد نیز گفت: «اگر مدارک پزشکی ما را تأیید نکنند، اتفاقی نمی‌افتد چرا که تاکنون نیز در مورد تأیید و پذیرش دانشجویان ما سختگیری وجود داشته و به راحتی نمی توانستند برای تحصیل به آمریکا بروند.» وی افزود:«همچنین اگر سختگیری هم بیشتر شود اتفاقی نمی‌افتد چون ما در رشته پزشکی پیشرفته شده‌ایم و کار خود را ادامه می‌دهیم و این تصمیم اتفاق خاصی برای کشور ایجاد نمی کند.» همچنین عبدالرحمن رستمیان، نایب رئیس کمیسیون بهداشت مجلس با بیان اینکه ما نیازی به پذیرش مدرک پزشکی از سوی آن‌ها نداریم،گفت:« سطح دانشگاه‌ها و دانش‌آموختگان ما در علوم پزشکی بسیار بالا است و این رفتار قطعا در شرایط پزشکان ما چندان تاثیر نمی‌گذارد.» وی در ادامه افزود:«ما در حوزه پزشکی با نخبگان روبرو هستیم و از لحاظ علمی این دانش‌آموختگان در سطح بالایی قرار دارند. دانشگاه‌هعای علوم پزشکی تهران، شیراز و تبریز در سطح جهان رتبه خوبی دارند و طبیعتا این رفتار به ضرر این کشور است. توجه کنید چنین رفتاری قطعا واکنش به سطح علمی دانشجویان و دانش‌آموختگان ما نیست بلکه بیانگر وجود نگاه سیاسی در این کمیسیون است. با توجه به آنچه شاهد هستیم به طور قطع این موضوع واکنش‌هایی در سطح بین‌المللی و میان دو کشور ایجاد می‌کند.» رستمیان با بیان اینکه پزشکان ما در سطح جهانی، جایگاه ویژه‌ای دارند، تاکید کرد:« معمولا بارها شاهد آن هستیم، سایر کشورها برای جذب نخبگان و استعدادهای ما به ویژه در حوزه پزشکی تلاش بسیار کرده‌اند. چنین تصمیم و تحریمی، جز یک رفتار احساسی مفهوم دیگری ندارد.» وی در ادامه خاطرنشان کرد:«یکی از مسائل قابل تامل در رابطه با چنین تصمیمی این است که، وقتی در بسیاری از دانشگاه‌های چنین کشورهایی پزشک ایرانی تدریس می‌کند و برخی مدرک کشور ما را دارند، طبیعتا چنین رفتاری در حوزه آموزشی آنها هم مشکلاتی را فراهم می‌کند. البته اگر نگاه علمی و اهمیت به کیفیت کار و حاذق بودن پزشکان برایشان اهمیت داشته‌باشد.» نایب رئیس کمیسیون بهداشت مجلس با اشاره به کیفیت دانشگاه‌ها و عملکرد دانش‌آموختگان در کشور، گفت: «البته ما انتظار داریم در این زمینه وزارت بهداشت و وزارت علوم نگاه منطقی داشته‌باشند.»وی در پایان تصریح کرد: «این رفتار اگر به معنای فشار سیاسی باشد و خالی از کار کارشناسی، قطعا عواقب بدی در پیش خواهد داشت. البته با توجه به اطلاعات موجود ما ارتباطات چندانی در حوزه پزشکی با امریکا نداشته‌ایم. این نظر دقیق نیست و باید آمار و ارقام را از وزارت علوم بگیریم، اما با توجه به حضور ایرانی‌ها در این کشور طبیعتا مشکلاتی برای این جماعت پیش خواهد آمد.» در پذیرش مدارک دانش‌آموختگان آمریکایی تجدید نظر کنید علاوه بر این، احمد لاشکی، دبیر کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس در این زمینه به سپید گفت:« در رابطه با چنین تصمیمی باید اعلام کرد که امریکا بر اساس ادعایی که در حوزه سیاسی دارد و خود را مهد دموکراسی‌ می‌داند و علاوه بر آن اعتقاد به چندصدایی و پولورالیسم را در این کشور حاکم می‌داند چنین رفتاری بیانگر تضاد حرف و عمل آن‌هاست.» وی در ادامه افزود:« در همه جای جهان انتظار آن است که موضوعات سیاسی و علمی خلط نشود و باید در راستای جهانی همراه با صلح و آرامش گام برداشت. به عبارتی تعامل‌های علمی باید همواره حفظ شود و استفاده از آن برای رفاه و آرامش، برای همه جوامع امکانپذیر باشد.» لاشکی در ادامه با اشاره به اینکه نگاه‌های سیاسی نباید جامعه علمی را تحت‌الشعاع قرار دهد، تصریح کرد:«البته اینکه چنین تصمیمی از سوی کمیسیون مذکور انجام گرفته‌است، بیشتر آن‌ها را محروم ساخته‌است، چنانچه ایران در پزشکی، جایگاه رفیعی دارد.» وی در ادامه افزود:«گذشت آن زمانی که ما به پزشکان فیلیپینی، هندی و سایر کشورها نیازمند بودیم. شاید چنین تصمیمی پیش از انقلاب برای کشور ما نگران‌کننده بود، اما در حال حاضرچنین نیست و امریکاست که با این کار ضرر می‌کند.» دبیر کمیسیون آموزش مجلس با اشاره به موقعیت پزشکی کشور و وجود نخبگانی همچون پروفسور سمیعی گفت:«وقتی از سراسر دنیا برای درمان به کشورمان مراجعه می‌شود، بیانگر پیشرفت قابل توجه ما در حوزه درمان است و تحریم ما در این زمینه آسیب به کشور ما نیست بلکه به آنهاست.» لاشکی با بیان اینکه ما در حوزه جراحی قلب و مغز و اعصاب پیشرفت‌های بسزایی داشته‌ایم، تاکید کرد:« این موضوعات شاید دیروز آرزو بود، اما در حال حاضر در همه استان‌ها متخصص و فوق تخصص این رشته‌ها وجود دارد.» وی در پایان با بیان اینکه ما بورسیه چندانی در حوزه پزشکی به این کشور نداشتیم، تصریح کرد:«البته با توجه به اتفاقاتی که در این زمینه افتاده‌است، طبیعتا ما هم واکنش‌هایی خواهیم داشت و در صورتی‌که این مشکل رفع نشود، در کمیسیون پیگیری لازم انجام خواهد گرفت و احتمالا در زمینه پذیرش مدارک دانش‌آموختگان این کشور در وزارت علوم ما نیز تجدید نظر صورت می‌گیرد.»